Msza Trydencka w bazylice

Msza trydencka jest odprawiana według Mszału św. Jana XIII z 1962 r. Pamiętają ją z pewnością wszyscy starsi mieszkańcy Jeleniej Góry, gdyż była odprawiana w polskich kościołach do ok. 1969 roku. W tym czasie została zastąpiona przez nową, zreformowaną Mszę. Historia Mszy Trydenckiej sięga 1570 roku, gdyż wtedy, po ustaleniach soboru w Trydencie w celu uporządkowania liturgii w całym Kościele Rzymskokatolickim papież Pius V wydał swój mszał, który ze zmianami powszechnie używany był do czasu wspomnianych wcześniej reform Soboru Watykańskiego II. Historia tej Mszy sięga jednak pierwszych wieków chrześcijaństwa, gdyż wtedy zostały ukształtowane jej główne elementy, jak np. Kanon Rzymski.

Po reformach soborowych papież Jan Paweł II powołał komisję Ecclesia Dei, która stwierdziła, że Msza Trydencka nigdy nie została zakazana i że każdy kapłan może ją odprawiać. Prawo to potwierdził w 2007 roku papież Benedykt XVI wydając motu proprio Summorum Pontificum, zezwalając przy tym każdemu katolickiemu kapłanowi na swobodne odprawianie tej Mszy.

Wierni uczestniczący we Mszy Trydenckiej mogą zauważyć wiele różnic pomiędzy obiema formami tej samej Mszy. Najbardziej widoczną różnicą jest pozycja kapłana, który razem z wiernymi zwraca się ku Chrystusowi, jak gdyby prowadząc wiernych ku niemu. Językiem używanym podczas liturgii jest łacina. Natomiast lekcja (czytanie) i ewangelia zazwyczaj odczytywane są w obu językach. Kazanie i ogłoszenia naturalnie są po polsku. Podczas Mszy śpiewanej zawsze śpiewa się Credo, czyli wyznanie wiary, na nowej Mszy jest to obecnie bardzo rzadkie. Nie ma także modlitwy wiernych, a spowiedź powszechna jest odmawiana w postaci „modlitwy u stopni ołtarza”, którą odmawia kapłan za siebie i ministranci za zgromadzony lud. Wyraźnie widoczna jest tak znacznie większa liczba gestów, np. każdorazowy ukłon na wspomnienie imienia Jezus, więcej znaków krzyża, więcej przyklęknięć kapłana i ucałowań ołtarza.

Obecnie Msza Trydencka odprawiana jest regularnie w ok. 120 miejscach w Polsce. Najbliżej Jeleniej Góry jest to Legnica (II niedziela miesiąca), Świdnica (ostatnia niedziela i każdy czwartek) i Wrocław, gdzie odprawiana jest codziennie w kościele NMP na Piasku.